Γράφει:

Παιδικές στέγες: Πώς ζούνε τα παιδιά, που δεν ζούνε πια με τις οικογένειές τους

Παιδιά ενός κατώτερου Θεού;

της Βαρβάρας Κοντού

Ασφάλεια, ζεστασιά, ξεγνοιασιά και φροντίδα. Αυτά πρέπει να παρέχει το οικογενειακό περιβάλλον σε ένα παιδί. Και όμως, υπάρχουν παιδιά τα οποία μεγαλώνουν σε συνθήκες εντελώς διαφορετικές. Ελλιπής φροντίδα, κακοποίηση φυσική ακόμα και σεξουαλική, εξαρτήσεις από τα ναρκωτικά ή το αλκοόλ, καθιστούν τους γονείς ανάξιους του τίτλου που φέρουν.

Ο αριθμός των παιδιών που τίθενται υπό την κηδεμονία του κράτους, καθώς κρίνεται ότι η παραμονή τους στο οικογενειακό περιβάλλον εγκυμονεί κινδύνους για την σωματική και ψυχολογική τους ανάπτυξη, αυξάνεται ανησυχητικά. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι το 2000, 190 παιδιά βρίσκονταν υπό τη φροντίδα του Διευθυντή Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας, ενώ το 2007 ο αριθμός ανήλθε στα 235. Πολλά από αυτά τα παιδιά φιλοξενούνται σε Παιδικές Στέγες.

Όπως μας ανέφερε η Προϊστάμενη της Υπηρεσίας Κοινοτικής Εργασίας, Χαρά Ταπανίδου, στόχος είναι η όσο το δυνατό μικρότερης διάρκειας παραμονή ενός παιδιού στη Στέγη. Με την εισδοχή κάποιου παιδιού στη Στέγη γίνεται παράλληλα προσπάθεια αποκατάστασης του στη φυσική του οικογένεια ή σε συγγενικό του περιβάλλον. Εάν αυτό δεν καταστεί δυνατόν, τότε γίνεται προσπάθεια αποκατάστασης του σε ανάδοχη οικογένεια.

Η διάρκεια παραμονής των παιδιών στην Παιδική Στέγη ποικίλει. Κάποια παιδιά μπορεί να παραμείνουν εκεί για μερικούς μήνες και κάποια άλλα μέχρι την ενηλικίωση τους. Οπως τόνισε η κυρία Ταπανίδου, επιδιώκεται, και συνήθως επιτυγχάνεται, η επικοινωνία των παιδιών με τους γονείς τους, ωστόσο η συχνότητα καθορίζεται ανάλογα με τις συνθήκες της κάθε περίπτωσης. Σε σπάνιες περιπτώσεις πιθανόν η επικοινωνία να μην ενδείκνυται για το λόγο ότι στο παιδί έχει ασκηθεί ψυχολογική/ σεξουαλική βία, ή ο γονιός αντιμετωπίζει σοβαρή ψυχασθένεια.

Παγκύπρια λειτουργούν τέσσερεις Παιδικές Στέγες: μία στη Λευκωσία, μία στη Λεμεσό, μία στη Λάρνακα και μία στην Πάφο. Σε αυτές φιλοξενούνται παιδιά ηλικίας τεσσάρων έως δεκαέξι χρόνων.

Αντιμετώπιση εξειδικευμένων αναγκών στο μέτρο του δυνατού

Τα Ιδρύματα Παιδικής Προστασίας είναι, κατά κανόνα, επαρκώς στελεχωμένα αριθμητικά αλλά παρουσιάζουν ανάγκες σε εξειδικευμένη στελέχωση. Στο μέτρο του δυνατού, τα ιδρύματα διευθύνονται από προσωπικό που διαθέτει εξειδικευμένα προσόντα. Σύμφωνα με την κυρία Ταπανίδου, γίνεται συνεχής προσπάθεια επιμόρφωσης όλου του προσωπικού ώστε να ευαισθητοποιείται και να ενημερώνεται σε θέματα που αφορούν στην εργασία του.

Η διαφοροποίηση και η συνθετότητα των κοινωνικών προβλημάτων, όμως, καθιστά ολοένα πιο πολύπλοκα τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά που φιλοξενούνται στις Παιδικές Στέγες. Συνήθως, τα παιδιά αυτά έχουν ανάγκη από συστηματική ψυχολογική στήριξη από ειδικούς, ενώ συχνά καταγράφονται περιστατικά που χρήζουν ψυχιατρικής φροντίδας. Οι Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας συνεργάζονται με το Υπουργείο Υγείας, το οποίο είναι αρμόδιο για την παροχή αυτών των υπηρεσιών. Υπάρχουν περιπτώσεις που αγοράζονται οι υπηρεσίες αυτές και από τον ιδιωτικό τομέα, όταν δεν είναι δυνατή η εξασφάλισή τους από τον δημόσιο τομέα.

Μια μέρα στην παιδική στέγη Λευκωσίας

Στην Παιδική Στέγη Λευκωσίας φιλοξενούνται δεκατρία παιδιά, οκτώ αγόρια και πέντε κορίτσια ηλικίας έξι με δεκαέξι ετών. Επιπλέον, έρχονται ακόμα έξι παιδιά το μεσημέρι, μετά το σχολείο, και φεύγουν τα βράδυ για να πάνε στα σπίτια τους.

Στην Παιδική Στέγη Λευκωσίας, η διευθύντρια και το υπόλοιπο προσωπικό σε συνεργασία με ψυχολόγους προσπαθούν να «μαζέψουν τα κομμάτια» των παιδιών και να τα κάνουν να νιώσουν ασφάλεια.
«Το πρώτο πράγμα που κάνουμε μόλις έρθει ένα παιδί, είναι να του δώσουμε να καταλάβει ότι είναι ασφαλισμένο και ότι κανείς δεν μπορεί να του κάνει κακό» μας είπε η διευθύντρια, Άννα Στεφανίδου.
Μας ανέφερε μάλιστα, ότι τα ίδια τα παιδιά αγκαλιάζουν αυτά που έρχονται για πρώτη φορά στη Στέγη και τους λένε «μυστικά» στο αυτί ότι «περνούν πολύ καλά εκεί».

Η Άννα Στεφανίδου είναι η «μάμμα» των παιδιών της Παιδικής Στέγης. Έτσι τη φωνάζουν τα περισσότερα παιδιά. Η ίδια το δέχεται με αγάπη αλλά, όπως μας ανέφερε, εξηγεί στα παιδιά ότι είναι η μητέρα τους στη Στέγη και όχι η βιολογική.

Τα βράδια μάλιστα, συναγωνίζονται για το ποιος θα τη φιλήσει τελευταίος για καληνύχτα.
«Το βράδυ, τα παιδιά βγάζουν τον πόνο που κρύβουν μέσα τους», μας είπε η κυρία Στεφανίδου.
Τις νύχτες μαζί με τα παιδιά διανυκτερεύουν δύο λειτουργοί, αλλά αν χρειαστεί, για κάποιο λόγο, η βάρδια ενισχύεται.
Η κυρία Στεφανίδου μας είπε επίσης ότι όλα τα παιδιά παρακολουθούνται από ψυχολόγους και ότι αυτά που υπέστησαν σεξουαλική κακοποίηση χρειάζονται πολλή ψυχοθεραπεία.
Η σχέση της με τα παιδιά δεν είναι μόνο σχέση προσφοράς. «Όταν έχασα τους γονείς μου μέσα σε διάστημα τριών μηνών, βρήκα στήριξη στα παιδιά που δεν θα μπορούσα να βρω αλλού», είπε χαρακτηριστικά.

Τα απογεύματα πέντε δάσκαλοι έρχονται στη Στέγη για να τα βοηθήσουν στην κάλυψη των κενών του σχολείου.
Επίσης, τα παιδιά ακολουθούν δραστηριότητες ανάλογα με τα ενδιαφέροντα τους. Κάποια κάνουν μπαλέτο, άλλα κάνουν μαθήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών ή τέννις.

Η διευθύντρια της Στέγης έκανε εκτενή αναφορά στο ρόλο του Συνδέσμου «Οι Φίλοι της Παιδικής Στέγης Λευκωσίας». Τους χαρακτήρισε μάλιστα ως «οι άγγελοί μας». Ο Σύνδεσμος ενισχύει οικονομικά μέσω διαφόρων δραστηριοτήτων τη Στέγη.
Έξοδα, όπως για παράδειγμα τα σιδεράκια που μπορεί να χρειαστεί να βάλει ένα παιδί στα δόντια, προέρχονται από το Σύνδεσμο. Επίσης, τα μέλη του Συνδέσμου διοργανώνουν εκδρομές, κατασκηνώσεις, ενώ φιλοξενούν και παιδιά στα σπίτια τους τα Σαββατοκύριακα χωρίς κανένα συμφέρον.

Μελέτη της Επιτρόπου για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Παιδιού

Η Επίτροπος για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Παιδιού, Λήδα Κουρσουμπά, ζήτησε τη διεξαγωγή έρευνας για να διαπιστωθεί κατά πόσον κατοχυρώνονται τα δικαιώματα των παιδιών που διαμένουν σε κρατικές στέγες παιδικής προστασίας.
Η έρευνα ξεκίνησε με δράση προς τ’ αρμόδια Υπουργεία, όπως μας ανέφερε η ίδια η κα Κουρσουμπά. Σε επόμενο στάδιο θα μιλήσει με το προσωπικό όλων των Κρατικών Ιδρυμάτων Προστασίας, ώστε να διαπιστώσει κατά πόσον υπάρχουν τ’ απαιτούμενα προσόντα και πληρούνται τα εχέγγυα για τη διασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των παιδιών. Σκοπεύει μάλιστα να μιλήσει με τα ίδια τα παιδιά για να διαπιστώσει κατα πόσον υπάρχουν διαδικασίες μέσα από τις οποίες να μπορούν να εκφράζουν τις απόψεις τους. Στη συνέχεια, θα εκπονήσει μελέτη στην οποία θα καταγράφονται τυχόν ελλείψεις, αλλά παράλληλα θα γίνονται και εισηγήσεις για εποικοδομητικές αλλαγές. Στόχος της, όπως μας είπε, είναι να στηρίξει το όλο σύστημα ώστε να βελτιωθεί η κατάσταση προς όφελος των παιδιών.

Η Βαρβάρα Κοντού είναι δημοσιογράφος

9 Comments

  1. mishell
    8 Δεκεμβρίου 2010 23:27

    kalispera edo kai kairo skeftome poli afta ta pedakia kai tha ithela poli na voithousa kapia apo afta, skeftika otoi tha mporousa kai na filoxenisw kiolas omos akousa polla kai diafora opos: ma an feris to pedi spitisou kai meta to xanapareis pisw tha tou dimiourgisis psixologika tha stenaxoriete. ma an se enoxloun i gonistou an ine treli kai sou kanoun provlima?. kai an kani kako stin psixologia tou dikousou pediou?. ine apo ta pio kiria erotimata pou m exoun kani se osous exw pi oti tha ithela na filoxenisw 1 pedaki tes giortes kai kata diastimata na mporw na ton fernw spiti m. peste m tin gnomisas exw ena pedaki 22 minon tha mporousa na filoxenisw 1 pedaki an ne pies i diedekasies? kai pies i sinepies sto pedaki pou tha filoxeno tha tou kanw kalo? sto dikomou to pedi tha tou kanw kalo i oxi? efxaristw!

  2. αγγελοα γεωργίου
    1 Νοεμβρίου 2011 18:58

    γεια σας! εδω και καιρο σκεφτομαι ολο και περισσοτερο αυτα τα παιδια που στεγαζονται κοντα σας και θα ηθελα να μαθω αν μπορω να παρω ενα απο τα παιδακια στο σπιτι μου για να του ψωνισω τις γιορτες και να το φιλοξενήσω για μερικές ωρες, εφοσων αυτο δεν θα του προκαλεσει προβληματα στη ψυχολογια του ή κατι αλλο. Σας παρακαλω απαντηστε μου θα ηθελα να βοηθω οποτε και οσο μπορω, ειλικρινα! Σας ευχαριστω!

  3. ζωη σταυρου
    5 Νοεμβρίου 2011 23:06

    θελω να ευχαριστισω την στεγη ημ.1974που με αγκαλιασε με αγαπη δεν εμινα πολυ κοντα σου γιατι μετακομισε ο γονεας μου στην αθηνα.ηταν τα καλυτερα χρονια της ζωης μου . και παντα σκευτομε πως δεν υπαρχει πουθενα σαν την στεγη της λευκωσιας.θα ειμουν πολυ καλητερα αν εμενα το ξερω ……ομως εφυγα με πονο καρδιας. εχανα τους ανθρωπους που πραγματικα μας φροντιζαν και μας αγαπους……….ΘΑ ΗΤΑΝ ΠΟΙΟ ΟΜΟΡΦΗ Η ΖΩΗ ΜΟΥΑΝ ΣΑΣ ΕΙΧΑ ΚΟΝΤΑ ΜΟΥ,

  4. ελενα
    5 Μαρτίου 2013 22:09

    δεν ξερω.. ακριβως… ακουσα αισχοι για το γραφειο ευημεριας λευκωσιας.. για παιδακι 18 χρονων,,, μια ζωη μονο… ποθ μπορω να απευθηνθω για αποφυγη τετοιας καταστασης παιδιου στις μερες μας???

  5. Άγνωστος
    11 Μαρτίου 2013 14:58

    Γειά σας σκέφτομαι να έρθω να μείνω λίγο καιρό στην στέγη, αλλά δεν ξέρω πως λειτουργείται, και πως χειρίζεστε τα παιδιά και λυπάμαι να αφήσω την μανα μου.. Αλλά από ότι ακούω, πρέπει να περνούν πολλα καλα στην στεγη…

  6. Σκευη Σιονη
    16 Απριλίου 2013 18:16

    θελω να μαθω που ειναι στην λεμεσο η παιδικη στεγη

  7. katerina
    19 Ιουλίου 2013 14:17

    Kalispera sas eimai mia manoula foititria sto ptixio gia ekpaideutikos to euimerias logo tou oti allaxe o nomos den mas boithaei emena kai to 5 xronon agoraki mou ton alexandrouli mou sto sxoleio tou antimetopise polla psixologika provlimata kai logo tou oti tou lipei o mpampas tou giati den to blepei katholou kai logo tou oti eimaste oikonomika xalia mas eipan tora an thelo gia na antapexeltho stis apitiseis tou panepistimiou tha eimai sxoleio praktiki to proi kai ptyxiaki kai mathimata os tis 6:30 na ton pao stin pediki stegi den xero ti na kano? na paratiso telefteo etos na paro to paidi mou stin stegi me 180 euro pos na ta bgaloume pera? me diakonio zoume eilikrina edo kai 2 xronia eilikrina den xero an kapios thelei kai mporei na boithisei to til mou einia ka katerina 97789345

  8. Kaiti Stylianou
    18 Οκτωβρίου 2016 17:24

    θα ηθελα να μαθω αν μπορω να παρω στο σπιτι μου και να βοηθησω εναν παιδακι απο την στεγη σαs .το τηλεφωνο μου ειναι 99571872

  9. efi alexandrou
    30 Μαΐου 2017 18:00

    gia sas…xriazeste kapia oikogenia na filoksenisei ena paidaki gia tis kalokairines diakopes parakalo enimerosteme..
    euxaristo

Σχολιάστε

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>