Γράφει:

Η Κύπρος και η κοινή ενοποιημένη εταιρική φορολογική βάση

της Χριστιάνας Χατζηπαναγή

Τους τελευταίους μήνες, στις περισσότερες Ευρωπαϊκές πρωτεύουσες διεξάγονται έντονες συζητήσεις αναφορικά με τη μεταρρύθμιση του συστήματος φορολόγησης εταιρειών στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ειδικότερα ως προς την προτεινόμενη Κοινή Ενοποιημένη Εταιρική Φορολογική Βάση (ΚΕΕΦΒ). Η ΚΕΕΦΒ είναι μια πρόταση η οποία παρέχει τη δυνατότητα σε εταιρίες που έχουν εγκαταστάσεις σε τουλάχιστον δυο κράτη μέλη να εφαρμόσουν κοινή φόρμουλα για τον υπολογισμό του συνολικού φορολογητέου εισοδήματος του ομίλου, αντί να συμμορφώνονται με τους εκάστοτε φορολογικούς θεσμούς του κάθε κράτους μέλους.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μελετά τη διαμόρφωση και νομοθέτηση των κύριων χαρακτηριστικών του προτεινόμενου συστήματος, όπως την ενοποίηση της φορολογικής βάσης, καθώς και την αυτόματη διασυνοριακή μεταφορά εταιρικών ζημιών (φορολογική ελάφρυνση υπέρ ομίλου εταιριών για ζημιές από αλλοδαπές εταιρίες) για συνδεδεμένες εταιρίες που πληρούν τα προτεινόμενα κριτήρια. Επίσης, μελετά την φορολόγηση κερδών από επενδύσεις εντός και εκτός της ζώνης ΚΕΕΦΒ, ενώ παράλληλα προβαίνει σε εισηγήσεις για τις διοικητικές πτυχές του συστήματος (π.χ. λογιστικοί έλεγχοι, επίλυση διαφορών, εφέσεις, δικαστικός έλεγχος, ανταλλαγή πληροφοριών, προστασία του φορολογουμένου κτλ).

Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις του προτεινόμενου συστήματος είναι ο σχεδιασμός κανόνων που αποβλέπουν στην εξάλειψη καταχρηστικών πρακτικών (ή νομιζόμενων καταχρηστικών πρακτικών), όπως η χαμηλή κεφαλαιοποίηση, ο αθέμιτος φορολογικός ανταγωνισμός και η δημιουργία φορολογικών παραδείσων. Σημαντικό σημείο έρευνας αποτελεί η εξέταση των επιλογών που υπάρχουν για τα προαναφερόμενα και η συμβατότητά τους με τη νομολογία του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, καθώς και η λειτουργικότητά τους, με δεδομένη την διαφορετική προσέγγιση των κρατών μελών σε συναφή θέματα.

Η προσεκτική μελέτη της προτεινόμενης ΚΕΕΦΒ είναι ιδιαίτερα σημαντική για χώρες όπως η Κύπρος και το Ηνωμένο Βασίλειο που εξετάζουν το ενδεχόμενο να μείνουν εκτός της ζώνης ΚΕΕΦΒ. Από βρετανικής πλευράς, είναι αναγκαίο να εξεταστεί κατά πόσο μια χώρα, με ένα πολύπλοκο αλλά φιλελεύθερο φορολογικό σύστημα που προωθεί την επιχειρηματικότητα, θα μπορέσει να διαφυλάξει τα συμφέροντά της και να συναγωνιστεί με Κράτη Μέλη εντός της ζώνης ΚΕΕΦΒ. Από κυπριακής πλευράς, είναι ενδιαφέρον να εξεταστεί κατά πόσο μια χώρα, με χαμηλές φορολογίες, με φιλικό προς τους επενδυτές σύστημα και περιορισμένους (σχεδόν ανύπαρκτους) νόμους έναντι καταχρηστικών πρακτικών, θα αντεπεξέλθει μέσα στο πλαίσιο της ΚΕΕΦΒ. Αυτοί οι προβληματισμοί καθιστούν άκρως ενδιαφέρουσα την ανάλυση των επιλογών της υιοθέτησης ή απόρριψης του προτεινόμενου ενιαίου συστήματος.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, για λόγους τακτικής, δεν αναγνωρίζει την πιθανότητα κρατών μελών εκτός της ζώνης ΚΕΕΦΒ. Είναι, όμως, σχεδόν σίγουρο ότι χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιρλανδία και τα περισσότερα από τα νέα κράτη μέλη δε θα αποδεχθούν την ΚΕΕΦΒ. Για αυτό το λόγο, ανεπισήμως, δρομολογείται η υιοθέτηση της ΚΕΕΦΒ μόνο από τα ενδιαφερόμενα Κράτη Μέλη, μέσω της διαδικασίας ενισχυμένης διαδικασίας (Άρθρα 43-45 τίτλου VII Συνθήκης Ευρωπαϊκής Ένωσης). Θα ήταν συνετό όπως η Κύπρος παραμένει ενήμερη των προσπαθειών της Ευρωπαϊκή Επιτροπής πάνω σε αυτό το θέμα, έστω και αν δεν σκοπεύει να υιοθετήσει την ΚΕΕΦΒ. Η προσχέδια Οδηγία πάνω στην ΚΕΕΦΒ αναμένεται να δημοσιευτεί περί τα τέλη του έτους 2008.

Η Δρ. Χριστιάνα Χατζηπαναγή είναι Λέκτορας Φορολογικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Queen Mary του Πανεπιστημίου του Λονδίνου και ερευνήτρια στο Βρετανικό Ινστιτούτο Δημοσιονομικών Ερευνών

Σχολιάστε

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>