Γράφει:

Ανάγκη σταθερής πορείας στόχευσης, πλεύσης και προγράμματος στην οικονομία

του Χριστόδουλου Χριστοδούλου

 

Δημιουργεί έντονο σκεπτικισμό η παλινδρομική και μεταπτωτική θεώρηση των δημόσιων και ιδιωτικών οικονομικών μας πραγμάτων από μέρους των αρμόδιων κυβερνητικών παραγόντων. Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλούν οι αλλεπάλληλες εκτιμήσεις και προβλέψεις, επιφανειακές, αλλά και αντιφατικές εν πολλοίς, του προϊσταμένου του Υπουργείου Οικονομικών. Και, παρά τις περί του αντιθέτου ωραιολογίες, ολοένα και περισσότερο εδραιώνεται η εντύπωση περί ερασιτεχνικού χειρισμού των οικονομικών μας πραγμάτων σε μια από τις πιο δύσκολές τους ώρες.

Παρακολουθούμε με προσοχή και ενδιαφέρον τις τοποθετήσεις του κ. Σταυράκη, στον οποίο άλλωστε δώσαμε όλοι, με αντικειμενικότητα, κάθε δυνατή στήριξη, δεδομένης της ζωτικής σημασίας της οικονομίας για το εθνικό παρόν και μέλλον του τόπου μας, αλλά και των ιδιαίτερα δυσχερών συνθηκών που διαμορφώνονται σταδιακά, ένεκα των δυσμενών επενεργειών της διεθνούς οικονομικής κάμψης και αστάθειας.

Κατανοητή είναι, οπωσδήποτε, η ιδιάζουσα θέση του αρμόδιου Υπουργού, ο οποίος ανέλαβε αυτοβούλως την υποχρέωση να συζεύξει τα εν πολλοίς ασύζευκτα, ή να εναρμονίσει και να συνταιριάσει τα ουχί ευκόλως ή τα ουδόλως εναρμονιζόμενα και συνταιριαζόμενα. Αναφερόμαστε, συγκεκριμένα, στις εξωπραγματικές προεκλογικές υποσχέσεις του κ. Χριστόφια για πρόσθετες κοινωνικές παροχές τριών δισεκατομμυρίων ευρώ εντός μιας πενταετίας, που αντιστοιχούν με το 3–3,5 τοις εκατόν του κυπριακού ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος και, μάλιστα, χωρίς νέες φορολογίες. Αναφερόμαστε, επίσης, στις συγκλισιακές δεσμεύσεις έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης για ετήσια δημοσιονομικά πλεονάσματα 0,5%-1,5% από το 2007 μέχρι το 2011 και δραστική μείωση του δημόσιου χρέους.

Ο κ. Σταυράκης έχει το μερικό ελαφρυντικό ότι δεν ήταν πλήρως, εξυπαρχής, ενήμερος των δημόσιων οικονομικών μας πραγμάτων. Ήταν, όμως, ενήμερος ή τουλάχιστον δεν εδικαιολογείτο να μην ήταν ενήμερος της έναρξης και της αναμενόμενης κλιμάκωσης της χειροτέρευσης της κατάστασης της διεθνούς οικονομίας, μη εξαιρουμένης της ευρωπαϊκής, σε όλους τους ζωτικούς της τομείς και, κυρίως, καθόσον αφορά την αύξηση των τιμών του πετρελαίου και βασικών αγαθών διατροφής, της συνακόλουθης αύξησης του πληθωρισμού και της αναπόφευκτης κάμψης του ρυθμού μεγέθυνσης της οικονομίας και, κατ’ ακολουθίαν, της εγχώριας οικονομίας.

Εγνώριζε ή όφειλε να μην αγνοεί, επίσης, ο κ. Υπουργός ότι, πέραν των ανωτέρω δυσμενών εξελίξεων, που θα είχαν δραστική μειωτική επίπτωση στα κρατικά έσοδα, πρόσθετες δαπάνες θα απαιτούνταν και για την εισαγωγή νερού από το εξωτερικό, που, σύμφωνα με τις κυβερνητικές εκτιμήσεις, θα κοστίσει 40 εκατομμύρια ευρώ ή πέντε ευρώ ανά κυβικό μέτρο (!) έναντι 65 περίπου ευρωσέντ το κυβικό μέτρο που κοστίζει, κατά μέσο όρο, το νερό από τα φράγματα και την αφαλάτωση. Εγνώριζε, προσθέτως, και συγκατατέθηκε στην αχρείαστη ή ορθολογικά και κοινωνικά λανθασμένη εκδαπάνηση των 35 ευρωεκατομμυρίων για πασχαλινό επίδομα.

Ο Υπουργός Οικονομικών υπήρξε, αναμφίβολα, επαχθής κληρονόμος εκ πράξεων ή παραλείψεων ή υποσχέσεων της προηγούμενης συγκυβέρνησης και των εξωπραγματικών κοινωνικών παροχολογιών του νέου Προέδρου. Όμως, από της ανάληψης των καθηκόντων του, δεν έχει κατορθώσει να εμπνεύσει αίσθημα βεβαιότητας, ακόμη και ως προς την επαρκή και με στοιχειώδη ετοιμότητα αντιμετώπιση των ανεπιθύμητων, που δυνατόν να συμβούν, ή των αναπόδραστων, που ενδεχομένως να επακολουθήσουν.

Έχουν ήδη αρχίσει οι κριτικές και οι επιφυλάξεις όχι μόνο για τα χειρότερα που επήλθαν, κυρίως στον τομέα της αύξησης των τιμών της ενέργειας και, γενικότερα, των τιμών των αγαθών. Αλλά και για τις παλινωδικές και μεταπτωτικές εκτιμήσεις και επαγγελίες των κυβερνώντων και, βεβαίως, του αρμόδιου Υπουργού, ο οποίος προηγουμένως διακήρυσσε εμμονή στην πιστή τήρηση των προνοιών του προγράμματος για κοινωνικότερο κράτος, ενώ στη συνέχεια πρόσθεσε ότι θα ληφθούν βεβαίως υπόψη οι δυνατότητες της οικονομίας. Δήλωνε, επίσης, ότι δεν θα μειωθούν οι αναπτυξιακές δαπάνες, ενώ τώρα αυτές τίθενται κάτω από την περιοριστική αναθεώρηση της ιεράρχησης προτεραιοτήτων, δεδομένων των νέων δυσχερών και ανεπαρκών δημοσιονομικών. Βεβαίωνε, εξάλλου, ότι δεν πρέπει να αναμένεται μείωση του βιοτικού επιπέδου των πολιτών ενώ, ήδη, προκλητικά και ανεξέλεγκτα καλπάζει ο πληθωρισμός, ο οποίος το Μάιο ανήλθε στο ψηλότερο σημείο της τελευταίας πενταετίας, ήτοι στο 4,94%, και ο εναρμονισμένος στο 4,6%, με άμεσες, δυσμενείς επιπτώσεις στο βιοτικό επίπεδο του λαού.

Μπροστά σε όλα αυτά, εκείνο που επειγόντως επιβάλλεται να γίνει είναι η ανάληψη εκπόνησης ενός ολοκληρωμένου, βραχυμεσοπρόθεσμου, ρεαλιστικού προγράμματος, το οποίο να ανταποκρίνεται στις νέες δυσμενείς συγκυρίες και να αναπροσαρμόζει στοχεύσεις και επιδιώξεις σε όλους τους ζωτικούς τομείς: τον αναπτυξιακό, τον πληθωριστικό, τον παραγωγικό, τον ανταγωνιστικό, των εσόδων και των δαπανών. Και, κυρίως, στον τομέα της εμπέδωσης αισθήματος ασφάλειας και εμπιστοσύνης και της δημιουργίας κλίματος αισιοδοξίας για το παρόν και το μέλλον της οικονομίας μας. Αυτή η κυβέρνηση ατύχησε όσον αφορά τις δυσμενείς συγκυρίες. Ο κυπριακός λαός, όμως, δεν πρέπει να ατυχήσει από τις δικές της απραξίες, μεταπτώσεις και ανακολουθίες. Οι σπασμωδικές κινήσεις και οι εξαγγελίες εντυπώσεων, όπως η φορολόγηση της εκκλησίας και οι εισπράξεις οφειλομένων φόρων ή η εκποίηση των αποθεμάτων χρυσού ούτε πείθουν, ούτε επιλύουν τα ουσιαστικά προβλήματα της οικονομίας. Προβλήματα που άπτονται της ουσίας της οικονομικής ευρωστίας και βιωσιμότητας, όπως η τεχνολογική αναβάθμιση, η αναπτυξιακή αναδιάταξη, η αύξηση της παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας, η αξιοποίηση των συγκριτικών μας πλεονεκτημάτων κ.ά.

Υπάρχει, ακόμη, αλλά όχι απεριόριστος, χρόνος. Αρκεί να εγκαταλειφθεί η προσκαιριακή και περιστασιακή πολιτική και η ταλάντευση μεταξύ εφικτού και ευκταίου. Και, κυρίως, να μην αποτελέσει πάγια πρακτική η παθητική θέαση των εξελίξεων και οι εκ των υστέρων αιτιάσεις. Επιβάλλεται όσον ποτέ άλλοτε η θετική και δυναμική ενατένιση του μέλλοντος και των νέων πραγματικοτήτων, αντί της εύκολης προσφυγής στην άφεση που προσφέρει η επίκληση της κληρονομικής επάχθειας του παρελθόντος ή των εξωτερικών δυσχερειών.

Ο Χριστόδουλος Χριστοδούλου είναι πρώην Υπουργός Οικονομικών και Εσωτερικών
και τέως Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου

Σχολιάστε

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>