Εν Συντομία: Οικονομία

 

Περισσότερη οικονομική ανάπτυξη

Αν και η παγκόσμια οικονομική ύφεση συνεχίζεται ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης στην Κύπρο έχει ανοδική πορεία. Σύμφωνα με πρόσφατη ανακοίνωση της Στατιστικής Υπηρεσίας, κατά το πρώτο τρίμηνο του 2008 ο ρυθμός ανάπτυξης του Κυπριακού Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) σημείωσε αύξηση 4,0% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2007. Από την πλευρά της Προσφοράς, την κύρια ώθηση στην ανάπτυξη σε πραγματικούς όρους την έδωσε ο ευρύτερος τομέας του Εμπορίου (+4,9%), στον οποίο περιλαμβάνονται επίσης οι κλάδοι των Ξενοδοχείων, των Μεταφορών και των Επικοινωνιών. Αντίθετα, σχετική επιβράδυνση σημείωσαν οι ευρύτεροι τομείς των Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών και Υπηρεσιών Διαχείρισης Ακίνητης Περιουσίας (+3,8%) και των Κατασκευών (+3,6%). Σημειώνεται ότι η επιβράδυνση στον χρηματοοικονομικό και κτηματομεσιτικό τομέα ήταν κάπως αναμενόμενη λόγω των διεθνών εξελίξεων και της οικονομικής πολιτικής.
Από πλευράς Ζήτησης, οι δαπάνες με τη μεγαλύτερη επίδραση προήλθαν κατά κύριο λόγο από την Ιδιωτική Κατανάλωση (+7,3%) και τις Ακαθάριστες Επενδύσεις (+4,3%). Η επίδραση των δύο αυτών κατηγοριών αντανακλάται και στις αυξημένες Εισαγωγές ( +14,4%). Η Δημόσια Κατανάλωση σημείωσε μείωση (-2,8%), ενώ περιορισμένες ήταν και οι Εξαγωγές (+2,0%). Η αύξηση στις Εισαγωγές προκαλεί μείωση στην εγχώρια Ζήτηση και στο ΑΕΠ, εφόσον αποτελεί εκροή χρηματικών πόρων προς το εξωτερικό. Εάν η αύξηση στις Εισαγωγές ξεπερνά το ρυθμό αύξησης των Εξαγωγών (οι οποίες προκαλούν αύξηση τόσο στην Ζήτηση, όσο και στο ΑΕΠ), τότε αυτό μπορεί να προκαλέσει αποδυνάμωση του εθνικού νομίσματος. Δεδομένου ότι στην Κύπρο το Ευρώ αποτελεί πλέον το κρατικό νόμισμα, οι δυσμενείς επιδράσεις μιας επιδείνωσης στο Εμπορικό Ισοζύγιο περιορίζονται κυρίως στην απώλεια χρηματικών πόρων και διεθνούς ανταγωνιστικότητας.

Ο εθνικός χρυσός δεν είναι προς πώληση
Ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου (ΚΤΚ) απέρριψε ευθέως την εισήγηση του Υπουργείου Οικονομικών για πώληση μέρους των αποθεμάτων χρυσού των νομισματικών αρχών για δημιουργία δημοσιονομικών πλεονασμάτων. Η πρόταση του Υπουργείου στηριζόταν στον ισχυρισμό ότι με την ένταξη μας στην Ευρωζώνη έχει μειωθεί η ανάγκη διατήρησης αποθεμάτων χρυσού, στο οποίο επιχείρημα ο κος Ορφανίδης απάντησε, υπογραμμίζοντας ότι ενδεχομένως τώρα να χρειάζεται περαιτέρω ενίσχυση η κεφαλαιακή βάση της οικονομίας μας και ότι ο εθνικός χρυσός αποτελεί σταθεροποιητικό στοιχείο στον ισολογισμό της Κεντρικής Τράπεζας (και άρα σε ολόκληρο το εγχώριο τραπεζικό σύστημα). Περαιτέρω ο κος Ορφανίδης ανέφερε ότι το απόθεμα χρυσού της ΚΤΚ ως ποσοστό των συναλλαγματικών της αποθεμάτων ανέρχεται σε μόλις 28.7%, ενώ το αντίστοιχο της Ευρωζώνης ανέρχεται στο 58.7% και ότι η επένδυση που αποτελεί για την ΚΤΚ η διατήρηση αυτών των αποθεμάτων έχει αποφέρει ιστορικά ικανοποιητικές αποδόσεις. Ωστόσο, τα πιο σημαντικά σημεία του κου Ορφανίδη προς στην απάντηση του στο Υπουργείο αναφορικά με την πώληση του εθνικού χρυσού επικεντρώνονταν στην διοικητική και οικονομική ανεξαρτησία της Κεντρικής Τράπεζας η οποία απορρέει ευθέως από την Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Το σουβλατζίδικο του Corado και τα οικονομικά της επανένωσης
Το Corado Kebab Ηouse, το εστιατόριο που βρίσκεται μόνο λίγα μέτρα από την Πράσινη Γραμμή η οποία διαχωρίζει τους Ελληνοκύπριους και τους Τουρκοκύπριους στο νησί εδώ και χρόνια παραμένει δημοφιλές, όπως επισήμανε και πρόσφατο άρθρο του έγκυρου διεθνούς περιοδικού The Economist. Η επιτυχία αυτού του μικρού καταλύματος αντικατοπτρίζει την σχετική ελευθερία διακίνησης η οποία επακολούθησε το διάνοιγμα του οδοφράγματος της οδού Λήδρας στις 3 Απριλίου. Επίσημες πηγές παρουσιάζουν την αξία του εμπορίου που πραγματοποιείται μεταξύ των δύο πλευρών να ανέρχεται σε €500,000 το μήνα, με μια μαύρη αγορά της οποίας ο τζίρος να ανέρχεται σε τουλάχιστον πενταπλάσια αξία. Τα Τουρκοκυπριακά προϊόντα φαίνονται να είναι ευπρόσδεκτα και στις ελεύθερες περιοχές και πολλοί Τουρκοκύπριοι οι οποίοι έγιναν κάτοχοι Κυπριακής ταυτότητας έρχονται στις ελεύθερες περιοχές και απολαμβάνουν δωρεάν ιατρικής περίθαλψης. Οι Ελληνοκύπριοι από την άλλη διαβαίνουν τα οδοφράγματα προς αναζήτηση παραλίων(!), καζίνο και … αγοραίου έρωτα. Μια πρόσφατη μελέτη από τον νορβηγικό όμιλο, the Peace Research Institute of Oslo (PRIO), για τον οποίο γίνεται αναφορά σε άλλο μέρος του περιοδικού, εισηγείται ότι τυχόν επανένωση του νησιού μπορεί να αποφέρει €1.8 δισεκατομμύρια τον χρόνο από αυξημένο τουρισμό και από εμπόριο με την Τουρκία.

Περισσότερος πληθωρισμός, λιγότερη ανεργία
Η Στατιστική Υπηρεσία ανακοίνωσε ότι ο Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Κύπρου το μήνα Μάιο παρουσίασε ρυθμό αύξησης 4,6% το Μάιο του 2008 σε σύγκριση με το Μάιο του 2007, ενώ η αύξηση το 2007 σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2006 ήταν μόλις 1,9%. Κατά τον ίδιο μήνα με βάση τα στοιχεία που τηρούνται στα Επαρχιακά Γραφεία Εργασίας, ο αριθμός των εγγεγραμμένων ανέργων, έφτασε τα 9.253 πρόσωπα σε σχέση με 10.462 πρόσωπα τον Απρίλιο 2008, σημειώνοντας μείωση 1.209 προσώπων. Η μείωση σημειώθηκε κυρίως στους τομείς των ξενοδοχείων και εστιατορίων και της δημόσιας διοίκησης. Σε σύγκριση με τον Μάιο του 2007 σημειώθηκε μείωση 1.549 προσώπων που αποδίδεται κυρίως στους τομείς των ξενοδοχείων και εστιατορίων, της μεταποίησης, της δημόσιας διοίκησης και του εμπορίου. Η αρνητική σχέση μεταξύ πληθωρισμού ανεργίας είναι γνωστή ως Καμπύλη του Phillips. Αρχικά τα οικονομικά δεδομένα υποστήριζαν την ύπαρξη αυτής της σχέσης, αλλά στη συνέχεια η εικόνα ανατράπηκε, σπρώχνοντας τους οικονομολόγους σε αναζήτηση νέων θεωριών που να επιτρέπουν την κατά περιόδους ανατροπή ή μετατόπισή της. Το σπάνιο φαινόμενο συνύπαρξης ψηλού πληθωρισμού και μεγάλης ανεργίας είναι γνωστό ως στασιμοπληθωρισμός και αποτελεί μεγάλη πρόκληση για οποιοδήποτε κράτος.

Πόλεμος για φορολογία στην εκκλησία
Η πολυδύναμη Εκκλησία της Κύπρου άρχισε πρόσφατα «ιερό πόλεμο» με την κυβέρνηση στο ζήτημα της φορολογίας της. Η κυπριακή κυβέρνηση, στον αγώνα της να διατηρήσει τα δημοσιοοικονομικά της πλεονάσματα, ανακοίνωσε ότι θα επιδιώξει την πληρωμή των φόρων που της χρωστά η Εκκλησία της Κύπρου. Ωστόσο, η απάντηση του Αρχιεπίσκοπου Χρυσόστομου Β’ ήταν κάθετη, εφόσον αρνήθηκε να δώσει στην Πολιτεία ακόμα και ένα Ευρώ, αρνούμενος την ύπαρξη οποιωνδήποτε οφειλόμενων. Η εκκλησία της Κύπρου έχει μια ιστορία που φθάνει μέχρι και τους πρώτους αποστόλους του Χριστού, εφόσον ιδρυτής της θεωρείται ο Απόστολος Βαρνάβας. Ο Αρχιεπίσκοπός, γνωστός για τα αιχμηρά του σχόλια και την μη ανοχή σε καταστάσεις που δεν υποστηρίζει, σημείωσε επίσης ότι αυτή η κίνηση της κυβέρνησης είναι ανεπίτρεπτη. Στην ιδιοκτησία της Εκκλησίας της Κύπρου ανήκουν επιχειρήσεις που κυμαίνονται από ζυθοποιεία σε υπερπολυτελή ξενοδοχεία και την τρίτη μεγαλύτερη εμπορική τράπεζα του νησιού. Η κυβέρνηση δεν αποκάλυψε το ύψος των οφειλόμενων της Εκκλησίας, εφόσον αυτό αποτελεί εμπιστευτική πληροφορία, αλλά υψηλόβαθμοι κληρικοί ανέφεραν ότι η Εκκλησία πληρώνει πάντοτε τα οφειλόμενα της πάνω στις εμπορικές της δραστηριότητες. Η διαμάχη για τη φορολογία της Εκκλησίας επικεντρώθηκε στην πληρωμή φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας, μια υπόθεση που κατέληξε στο δικαστήριο και το οποίο αποφάσισε υπέρ της Εκκλησίας. Για αυτό το λόγο και ο Αρχιεπίσκοπος ισχυρίζεται ότι η Πολιτεία χρωστά χρήματα στην Εκκλησία και όχι το αντίθετο, ενώ ο Υπουργός Οικονομικών προτείνει τώρα ότι οι δύο πλευρές πρέπει να καθίσουν και να συζητήσουν διεξοδικά το ζήτημα. Περισσότερα στην έρευνα που περιλαμβάνεται στο παρόν τεύχος.

Σχολιάστε

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>