Παρουσίαση: Συνέδριο για το οικογενειακό δίκαιο των Τουρκοκυπρίων

Στις 2 Δεκεμβρίου 2009 διεξήχθη στο αμφιθέατρο Unesco του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, συνέδριο με θέμα «Το δίκαιο του γάμου και της υιοθεσίας των Τουρκοκυπρίων». Το συνέδριο οργανώθηκε από το Κυπριακό Ινστιτούτο Σχέσεων Εκκλησίας και Πολιτείας και το Τμήμα Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, με ομιλητές τον Πρόεδρο του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας Γιώργο Σεργίδη, τον Αναπληρωτή Καθηγητή του Τμήματος Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και δικηγόρο, Αχιλλέα Αιμιλιανίδη, τον δικηγόρο Ξενή Ξενοφώντος και τον Τουρκοκύπριο δικηγόρο Boysan Eoyra.

Το συνέδριο συνιστούσε την πρώτη από μια σειρά εκδηλώσεων με ευρύτερο τίτλο «Multicultural Policy in Child Caring and Adoption», οι οποίες διεξάγονται χάρη στην χρηματοδότηση του European Economic Association Financial Mechanism & The Norwegian Financial Mechanism 2004-2009: Fund for Non Governmental Organisations.

Τα ζητήματα που αφορούν στο γάμο και γενικότερα στον προσωπικό θεσμό των μελών της τουρκικής κοινότητας, ανήκουν σύμφωνα με το άρθρο 87 (γ) του Συντάγματος, στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Τουρκικής Κοινοτικής Συνέλευσης. Μέχρι το 1974 εφαρμοζόταν στην περίπτωση τέλεσης γάμου και υιοθεσίας μεταξύ των μελών της τουρκικής κοινότητας, ο περί Τουρκικών Οικογενειακών Δικαστηρίων νόμος, Κεφάλαιο 339, ο οποίος εφαρμοζόταν σε όλες τις υποθέσεις στις οποίες ένα τουλάχιστον από τα μέρη ήταν Τούρκος κάτοικος της Κύπρου, ο οποίος ασπαζόταν την μουσουλμανική πίστη. Αρμόδια στην περίπτωση τέλεσης γάμων μεταξύ προσώπων που αμφότερα ανήκαν στην Τουρκική κοινότητα ήταν τα τουρκικά κοινοτικά δικαστήρια. Τα τουρκικά κοινοτικά δικαστήρια είχαν επίσης αρμοδιότητα για τις οικογενειακές υποθέσεις των μερών, ακόμα και σε περίπτωση που τελέστηκε γάμος σύμφωνα με το Κεφάλαιο 339, μεταξύ προσώπων που ανήκουν σε διαφορετικές κοινότητες σε περίπτωση που ο σύζυγος ανήκε στην τουρκική κοινότητα.

Μετά το 1974 όμως κατέστη αδύνατη η τέλεση στις ελεύθερες περιοχές του γάμου που προβλεπόταν στο Κεφάλαιο 339, ενώ δεν λειτουργούσαν στις περιοχές αυτές τα τουρκικά κοινοτικά δικαστήρια. Ως αποτέλεσμα, κανένα δικαστήριο δεν είχε αρμοδιότητα αναφορικά με τα οικογενειακά ζητήματα των μελών της τουρκικής κοινότητας, ενώ δεν μπορούσε να τελεστεί γάμος στην Κύπρο από οποιοδήποτε μέλος της τουρκικής κοινότητας που να πρεσβεύει την μωαμεθανική πίστη. Η αναγνώριση του δικαιώματος των Τούρκων μωαμεθανών να τελούν γάμο στην Κύπρο επήλθε τελικά με τον περί Εφαρμογής του Περί Γάμου Νόμου Κεφάλαιο 279 σε μέλη της τουρκικής κοινότητας (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμο 46(Ι)/2002. Με τον νόμο αυτό, που ψηφίστηκε σύμφωνα με το δίκαιο της ανάγκης, η εφαρμογή του περί Γάμου νόμου κεφ. 279 επεκτάθηκε προσωρινά στα μέλη της τουρκικής κοινότητας.

Στην ψήφιση του σχετικού νόμου οδήγησε ουσιαστικά η καταχώρηση ατομικής προσφυγής του Τουρκοκυπρίου Κεμάλ Σελίμ στο ΕΔΑΔ, ο οποίος είχε παραπονεθεί για παραβίαση του δικαιώματός του να τελέσει γάμο και να ιδρύσει οικογένεια σύμφωνα με τα άρθρα 8 και 12 της ΕΣΔΑ. Κατά την ψήφιση του νόμου, η Επιτροπή Νομικών παρατήρησε ότι η προώθηση των προτεινόμενων ρυθμίσεων εντάσσεται στα πλαίσια των σύγχρονων αντιλήψεων για την κατοχύρωση της αρχής της ισότητας όλων των πολιτών χωρίς διακρίσεις λόγω θρησκεύματος. Με το ν. 120(Ι)/2003 εξάλλου, που επίσης ψηφίστηκε σύμφωνα με το δίκαιο της ανάγκης, προβλέφθηκε ότι ενόσω διαρκεί η έκρυθμη κατάσταση, όλες οι διατάξεις του περί γάμου νόμου 104(Ι)/03 εφαρμόζονται και σε σχέση με γάμο μεταξύ προσώπων που αμφότερα ή το ένα από αυτά ανήκουν στην τουρκική κοινότητα.

Εντούτοις, η πιο πάνω ρύθμιση δεν επέλυσε το ζήτημα της δικαιοδοσίας σε περιπτώσεις υιοθεσίας από πρόσωπα που ανήκουν στην τουρκική κοινότητα. Με απόφασή του στις 26 Νοεμβρίου 2008, το Οικογενειακό Δικαστήριο Λευκωσίας αποφάσισε ότι δεν είχε δικαιοδοσία για να εκδικάσει αίτημα για υιοθεσία από μέλος της τουρκικής κοινότητας, εφόσον η δικαιοδοσία αυτή ανήκε στα τουρκικά κοινοτι-κά δικαστήρια και δεν είχε ποτέ μεταβιβαστεί στα οικογενειακά δικαστήρια. Η απόφαση του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας αποτέλεσε κεντρικό θέμα συζήτησης στο συνέδριο που διοργανώθηκε στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, με τους ομιλητές να τονίζουν ότι απαιτείται άμεση ρύθμιση του ζητήματος, έτσι ώστε να επιτραπεί η τέλεση υιοθεσίας από πρόσωπα που ανήκουν στην τουρκική κοινότητα.

Σε απόφασή του στις 29 Ιανουαρίου 2010, το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση του πρωτοβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου και επιβεβαίωσε ότι το Οικογενειακό Δικαστήριο στερείται δικαιοδοσίας για να εκδικάσει αίτημα υιοθεσίας από μέλος της τουρκικής κοινότητας. Εντούτοις, το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο έκρινε ότι η δικαιοδοσία αυτή ανήκει στα επαρχιακά δικαστήρια. Με την απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου, ουσιαστικά ρυθμίζεται το ζήτημα κατά τρόπο ώστε να αποφευχθεί τυχόν παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων Τουρκοκυπρίων που διαμένουν στις ελεύθερες περιοχές της Κύπρου και επιθυμούν να υιοθετήσουν.

Επικείμενα διεθνή συνέδρια

Στις 26-27 Φεβρουαρίου 2010 θα διεξαχθεί, στα πλαίσια της ίδιας σειράς εκδηλώσεων, διεθνές συνέδριο με θέμα «Blood Transfusion and Religious Beliefs». Στο συνέδριο, που θα διεξαχθεί και πάλι στην αίθουσα Unesco του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, συμμετέχουν διεθνούς κύρους ομιλητές, όπως ο Καθηγητής του Πανεπιστημίου Τρίερ Gerhard Robbers, ο Καθηγητής του Πανεπιστημίου της Μαδρίτης Javier Martinez Torron, καθώς και άλλοι ξένοι ακαδημαϊκοί όπως ο Michal Rynkowski, η Athina Krajewska, ο Addo Tuffuor, ο Πρόεδρος του Τμήματος Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας Kaniye Ebeku, αλλά και Κύπριοι ειδικοί, όπως ο Αχιλλέας Αιμιλιανίδης, ο Λουκής Λουκαΐδης, ο Κώστας Κατσαρός, η Θεοδώρα Χριστοδουλίδου, η Δήμητρα Σορβατζιώτη και ο Χρίστος Ιωαννίδης. Την εκδήλωση θα προσφωνήσουν ο Γενικός Εισαγγελέας Πέτρος Κληρίδης, ο Πρόεδρος του Παγκύπριου Δικηγορικού Συλλόγου Θεόδωρος Ιωαννίδης και ο Πρόεδρος του Συμβουλίου του Πανεπιστημίου Λευκωσίας Νίκος Περιστιάνης.

Εξάλλου στις 23-24 Απριλίου 2010 προγραμματίζεται η διεξαγωγή διεθνούς συνεδρίου με θέμα «Interest of the Child and Conflicting Beliefs of the Parents», που θα διεξαχθεί και πάλι στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας. Σε αυτό θα συμμετάσχουν διεθνούς κύρους ομιλητές, όπως ο Καθηγητής του Πανεπιστημίου της Σιένα Μάρκο Βεντούρα, οι Λέκτορες του Πανεπιστημίου του Μπέλφαστ Sylvie Langlaude και Yuko Chiba, η Πρόεδρος του Σλοβακικού Ινστιτούτου Σχέσεων Εκκλησίας και Πολιτείας Michaella Moracikova, ο Λέκτορας του Πανεπιστημίου του Leicester Peter Cumper, ο Λέκτορας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου και η Λέκτορας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας Καλλιόπη Χαϊνόγλου.

Αμφότερα τα πιο πάνω συνέδρια διεξάγονται χάρη στην χρηματοδότηση του EEA Financial Mechanism.

Σχολιάστε

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>